Autochromy Stanisława Krygowskiego | Inauguracja projektu badawczego

Zapraszamy na seminarium poświęcone kolekcji 191 autochromów Stanisława Krygowskiego, przekazanej do MuFo w depozyt przez Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej PTTK. Spotkanie jest częścią realizowanego w latach 2026–2027 projektu „Autochromy Stanisława Krygowskiego. Konserwacja, digitalizacja, upowszechnianie”.

Podczas seminarium zaproszeni badacze i specjaliści spojrzą na kolekcję autochromów Stanisława Krygowskiego z różnych, wzajemnie uzupełniających się perspektyw. Jerzy Kapłon (Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej PTTK) przedstawi historię Towarzystwa Tatrzańskiego w latach 1873–1918, tworząc kontekst dla działalności Krygowskiego. Dagmara Schmidt (Muzeum Tatrzańskie im. Dra Tytusa Chałubińskiego w Zakopanem) przybliży jego biografię, a Sebastian Kłosok (Centralna Biblioteka Górska COTG PTTK) opowie o jego działalności górskiej. Marta Miskowiec spojrzy na twórczość Krygowskiego z perspektywy historii fotografii, zestawiając jego autochromy z pracami Tadeusza Rzący, natomiast Zbigniew Ładygin przedstawi początki fotografii barwnej oraz historyczne i technologiczne uwarunkowania fotografowania w kolorze. Seminarium zamknie wystąpienie konserwatorek Dominiki Anuszkiewicz (MuFo) i Katarzyny Jończyk, które przedstawią wyniki rozpoznania stanu zachowania 50 autochromów Krygowskiego, omówią zachodzące w nich procesy degradacji oraz przyjęte strategie konserwacji, restauracji i zabezpieczenia zbioru. Całość dopełnią dyskusje, stwarzające przestrzeń do wspólnego spojrzenia na kolekcję jako na wyjątkowe świadectwo historii fotografii, rozwoju technologii obrazu oraz kultury górskiej początku XX wieku.

Seminarium ma służyć nie tylko prezentacji dotychczasowych ustaleń, lecz także wymianie wiedzy pomiędzy badaczami reprezentującymi różne dziedziny. Kolekcja Krygowskiego pozwala połączyć historię fotografii z historią turystyki, taternictwa, technologii i kultury wizualnej. Jest jednocześnie świadectwem momentu, w którym fotografia zaczęła w zupełnie nowy sposób rejestrować kolor otaczającego świata.

Program wydarzenia:
9.00 – przywitanie gości
9.15–9.45 – Jerzy Kapłon, „Towarzystwo Tatrzańskie 1873–1918”
9.45–10.15 – Dagmara Schmidt, „Stanisław Krygowski – biografia”
10.15–10.45 – Sebastian Kłosok, „Górska działalność Stanisława Krygowskiego”
10.45–11.15 – dyskusja
11.15–12.00 – przerwa
12.00–12.30 – Marta Miskowiec, „Autochromy Stanisława Krygowskiego i Tadeusza Rzący”
12.30–13.00 – Zbigniew Ładygin, „Fotografować w kolorze…”
13.30–14.00 – Dominika Anuszkiewicz, Katarzyna Jończyk, „Konserwacja i restauracja 50 autochromów Stanisława Krygowskiego z kolekcji COTG PTTK w MuFo – rozpoznanie stanu zachowania, ocena procesów degradacji i strategie zabezpieczenia zbioru”
14.00–15.00 – dyskusja
15.00 – zakończenie spotkania

Uczestniczki i uczestnicy:
Jerzy Kapłon – Prezes Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego oraz Dyrektor Centralnego Ośrodka Turystyki Górskiej PTTK w Krakowie. Międzynarodowy Przewodnik Górski UIMLA, strażnik ochrony przyrody i instruktor krajoznawstwa regionu. Badacz historii turystyki górskiej i organizacji turystycznych, ze szczególnym uwzględnieniem działalności Towarzystwa Tatrzańskiego i Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego. Jest autorem licznych publikacji naukowych i popularnonaukowych poświęconych historii ruchu turystycznego oraz dziejom polskiej turystyki górskiej.

Dagmara Schmidt – kustosz Archiwum Muzeum Tatrzańskiego im. Dra Tytusa Chałubińskiego w Zakopanem. Specjalizuje się w opracowywaniu i udostępnianiu materiałów archiwalnych dokumentujących historię Zakopanego, Podhala i Tatr oraz życie i działalność osób związanych z tym regionem.

Sebastian Kłosok – absolwent Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego, kierownik Centralnej Biblioteki Górskiej Centralnego Ośrodka Turystyki Górskiej PTTK w Krakowie oraz redaktor naczelny rocznika „Wierchy”, jednego z najważniejszych polskich czasopism poświęconych problematyce górskiej, kontynuującego tradycję „Pamiętnika Towarzystwa Tatrzańskiego”. Badacz i autor publikacji dotyczących historii turystyki górskiej, taternictwa oraz kultury górskiej. Jest przewodnikiem tatrzańskim, taternikiem i ratownikiem TOPR.

Marta Miskowiec – historyczka fotografii, kuratorka i badaczka, absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego. W latach 1997–2026 związana z Muzeum Fotografii w Krakowie (MuFo), gdzie była m.in. kuratorką kolekcji fotografii dokumentalnej i reportażowej. Autorka i współautorka licznych wystaw, projektów badawczych i publikacji poświęconych historii fotografii. Kuratorka m.in. wystaw „Autochromy Tadeusza Rzący. Stulecie barwnej fotografii” (2008), „Fotoreporterzy” (2017), „Osobliwe” (2017) oraz „Być jak Adam Karaś” (2024). Współautorka projektów badawczych „Mit Galicji”, „Hawaikum” i „Bracia Karaś”. Prowadziła wykłady z historii i teorii fotografii m.in. na Akademii Sztuk Pięknych i Politechnice Krakowskiej. Szczególne miejsce w jej dorobku zajmują badania nad fotografią dokumentalną oraz wczesną fotografią barwną, w tym autochromami. Jest autorką publikacji „Autochromy / Autochromes. Małopolska. Tadeusz Rząca” (2008).

Zbigniew Ładygin – inżynier, absolwent Politechniki Łódzkiej, dziennikarz, eseista, fotograf i badacz historii fotografii. Przez wiele lat kierował Wydawnictwami Tatrzańskiego Parku Narodowego. Kurator wystaw fotograficznych oraz autor licznych publikacji poświęconych historii fotografii, ze szczególnym uwzględnieniem fotografii Tatr i związanych z nimi środowisk twórczych. W swojej działalności badawczej zajmuje się m.in. historią fotografii tatrzańskiej oraz rozwojem fotografii barwnej na ziemiach polskich w początkach XX wieku i w okresie międzywojennym. Jego dorobek obejmuje również opracowania poświęcone fotografom związanym z Tatrami, w tym twórczości Mieczysława Karłowicza i Władysława Wernera.

Dominika Anuszkiewicz – konserwatorka dzieł sztuki, absolwentka Wydziału Konserwacji i Restauracji Dzieł Sztuki ASP w Krakowie, ze specjalizacją w zakresie konserwacji malarstwa i dzieł sztuki na podłożu papierowym. W ramach programu Erasmus+ odbyła roczne stypendium na Uniwersytecie Antwerpskim, gdzie rozwijała kompetencje w zakresie konserwacji obiektów na podłożu papierowym oraz specjalistycznych metod badawczych. Doświadczenie zdobywała m.in. w Muzeum Narodowym we Wrocławiu, Królewskich Muzeach Sztuk Pięknych w Brukseli i Bibliotece Permeke w Antwerpii, a także w prywatnych pracowniach konserwatorskich. Obecnie pracuje w Muzeum Fotografii w Krakowie (MuFo), gdzie zajmuje się konserwacją, dokumentacją oraz badaniami technologicznymi obiektów fotograficznych. Regularnie uczestniczy w specjalistycznych szkoleniach dotyczących współczesnych metod konserwacji i analizy dzieł sztuki, w tym organizowanych przez E-RIHS oraz poświęconych Modular Cleaning System i zastosowaniu hydrożeli w konserwacji.

Katarzyna Jończyk – konserwatorka dzieł sztuki, absolwentka Wydziału Konserwacji i Restauracji Dzieł Sztuki ASP w Warszawie (2016–2023), ze specjalizacją w zakresie konserwacji książki, grafiki i skóry zabytkowej. Jej praca dyplomowa poświęcona była konserwacji trzech fotografii ze zbiorów Muzeum Warszawy i została zaprezentowana na wystawie „UpComing 2023. Wybrane Dyplomy ASP w Warszawie”. Doświadczenie zawodowe zdobywała m.in. w Filmotece Narodowej i Bibliotece Polskiej w Paryżu, a następnie w Narodowym Archiwum Cyfrowym, Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie oraz Archiwum Głównym Akt Dawnych. Obecnie pracuje jako starszy asystent konserwatorski w Pracowni Konserwacji Papieru i Skóry Zabytkowej Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie. Współpracowała również m.in. z Galerią Studio, Muzeum Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, Fundacją Polskiej Sztuki Nowoczesnej oraz Muzeum Uniwersytetu Warszawskiego.

Ważne informacje:
• seminarium dla osób dorosłych
• MuFo Józefitów, ul. Józefitów 16
• Cena: 10 PLN
• Liczba uczestników: 30 osób
• Bilety do kupienia przez system rezerwacji online: bilety.mufo.krakow.pl lub kartą w biletomacie w oddziale MuFo Józefitów.

Projekt badawczy „Autochromy Stanisława Krygowskiego. Konserwacja, digitalizacja, upowszechnianie” dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.